Henryk Jastrzębski
- Pseudonim
- Zbych, Bohun, Wyrwa
- Stopień wojskowy
- porucznik
- Data i miejsce urodzenia, imiona rodziców
- 17 listopada 1917 w Chomontowie
- Data i miejsce śmierci
- 13 kwietnia 1948, Białystok
- Przynależność organizacyjna w okresie powojennym
- NSZ, NZW
- Miejsce pochówku
- Przebieg służby
W czasie okupacji niemieckiej żołnierz NSZ. Od połowy 1945 dowodził oddziałem PAS na terenie VI batalionu NZW o krypt. „Zarzecze”. Zdolny dowódca partyzancki, z powodzeniem dowodził w wielu akcjach zbrojnych, potyczkach i starciach z grupami operacyjnymi UB, NKWD, KBW i komunistycznego wojska, m.in. pod Uśnikiem 18 lutego 1946. Od końca czerwca 1946 przez krótki czas kierował walką czynną czyli Pogotowiem Akcji Specjalnej w KP „Łaba” (pow. łomżyński). Po podziale łomżyńskiego na dwie Komendy Powiatowe, był szefem PAS w KP „Łaba Północna”. W marcu 1947 mianowany dowódcą PAS w KP „Łaba Południowa”. Funkcję tę sprawował również w nowej Komendzie Powiatowej o krypt. „Podhale”. Przeciwnik amnestii 1947, opowiadał się za dalszą walką i działalnością konspiracyjną. Po śmierci Komendanta Powiatu „Podhale” por. Tadeusza Narkiewicza ps. „Ciemny”, objął dowództwo nad strukturami łomżyńskiego NZW, co zostało usankcjonowane stosownym rozkazem Komendanta Okręgu ppłk. Władysława Żwańskiego ps. „Błękit” w dniu 1 kwietnia 1948. Jesienią 1947 za wiedzą i akceptacją Komendanta Okręgu podjął grę dezinformacyjną z Urzędem Bezpieczeństwa, podpisując formalnie deklarację współpracy z UB. W rzeczywistości wprowadzał w błąd struktury „resortu”. Wiosną 1948 został zdekonspirowany. 3 kwietnia aresztowany przez UB wraz z byłym dowódcą II batalionu NZW Janem Głębockim ps. „Brzytwa”. Okrutnie torturowany i bity, wyjawił część tajemnic organizacyjnych funkcjonariuszom bezpieki. Aby uniknąć dalszych tortur i składania zeznań, 13 kwietnia 1948 powiesił się w celi WUBP w Białymstoku. Nie wiadomo, co stało się z jego zwłokami.
Awansowany do stopnia podporucznika w dniu 7 sierpnia 1947, do stopnia porucznika 27 marca 1948 przez Komendanta Okręgu ppłk.
W. Żwańskiego ps. „Błękit”.- Więcej informacji
- Autor wpisu
- Fundacja Kwartalnika „Wyklęci” - Projekt „Popularyzacja historii Żołnierzy Wyklętych - bohaterów pierwszej i drugiej konspiracji (wystawy, portale internetowe)” dofinansowano ze środków Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017-2022 w ramach Programu Dotacyjnego „Niepodległa”

