Irena Jadwiga Bukowska
- Pseudonim
- Irys, Róża
- Stopień wojskowy
- Data i miejsce urodzenia, imiona rodziców
- 15.01.1921, Warszawa
- Data i miejsce śmierci
- 13.02.1997
- Przynależność organizacyjna w okresie powojennym
- AK
- Miejsce pochówku
- Cmentarz powązkowski w Warszawie
- Przebieg służby
Z domu Chełmicka. Po lituanizacji szkolnictwa w Wilnie w 1939 opuściła gimnazjum, kontynuując naukę na kompletach. Przystąpiła do do konspiracji ZWZ-AK. Spośród zastępu harcerek zorganizowała grupę łączniczek komendy Okręgu Wileńskiego. Zajmowała się służbą łączności i kolportażem, wywiadem legalizacyjnym, gromadzeniem leków i reglamentowanych materiałów. Po akcji “Ostra Brama” wraz z przyszłym mężem Edmundem Bukowskim “Zbyszkiem” skierowana do Warszawy jako bezpośrednio zagrożeni obławą sowiecką. Od października 1944 organizowała bazę do działania i kontakty Okręgu Wileńskiego, następnie Ośrodka Mobilizacyjnego Okręgu Wileńskiego AK, przyjmując napływających Wilnian i pośrednicząc w legalizacji oraz łączności ze sztabem, którego członkiem był mąż. Aresztowana w ramach tzw. akcji “X” w 1948 wraz z siostrami (Kaliną Chełmicką i Hanną Różą Pieślak; wszystkie skazane na 15 lat oraz utratę praw obywatelskich na 5) pozostawiła 10-miesięcznego syna. Po ciężkim śledztwie więziona w Fordonie/Bydgoszczy, Inowrocławiu (więzienie izolacyjne) i Grudziądzu, zwolniona w grudniu 1956. Inwigilowana do lat 90-tych. Współzałożycielka Koła “Fordonianek”, członkini redakcji pisma środowiskowego NIKE, opiekunka symbolicznego krzyża ma cmentarzu służewskim w Warszawie. Odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego w 2007.
- Więcej informacji
P. Niwiński, Okręg Wileński Armii Krajowej w latach 1944-48, 2014
B. Otwinowska – red., Zawołać po imieniu, t.1, 1999
K. Rajski, Wilczęta. Rozmowy z dziećmi Żołnierzy Wyklętych, 2014- Autor wpisu
- Krzysztof Bukowski (syn)

